حضرت مهدى (عج) در بيان کيفيت بهره بردن از وجود ايشان در دوران غيبت مى فرمايند: «و امّا وجه الانتفاع بى فى غيبتى فکالانتفاع بالشمس اذا غيّبها عن الابصار السحاب».( 1 )
«امّا چگونگى بهره مندي از من در دوران غيبتم چونان بهره بردن از خورشيد است زمانى که ابرها آن را از ديدگان، مستور مى دارند.»
طبق اين کلام شريف، وجه غيبت خورشيد را بايد در وجود ابرها جستجو کرد. خورشيد به خودى خود عين ظهور است و يکسره نور افشانى و درخشش دارد. اين ابرها هستند که چهره ي جان فروز آن را از ديدگان مخفى مى کنند. و بدين گونه است نهانى آخرين خورشيد ولايت و امامت حضرت مهدى (عليه السلام) که در ذات خويش جز مهربانى و لطف و عنايت نسبت به عباد اللّه ندارد. امّا مردم با گناهان خود و با عدم آمادگى براى قبول حکومت الهى او، سبب پنهان ماندن او در پس پرده هاى سياه ابر غيبت مى باشند. چنين است که شيخ طوسى (رحمة اللّه عليه) مى فرمايد:
«امّا سبب غيبت امام دوازدهم(عج) ممکن نيست که از جانب خداى سبحان و يا از جانب خود آن حضرت باشد، بلکه از طرف مردم و مکلفين است و جهت آن غلبه ي خوف ـ از نابودى حق ـ و مطيع نبودن مردم نسبت به اوست و هر موقع که اين سبب زائل شود و مردم در اطاعت او بکوشند، و تسليم او باشند، ظهور واجب مى شود.»( 2 )